Armatura zbiornikowa calowa - kranik itp.

[skrzydlaty]

Na podstawie ostatnich swoich odkryć garażowych (podczas weryfikacji posiadanych części)
stwierdziłem, że posiadam calowy zestaw armatury paliwowej zbiornika paliwa.
Żyłem dotychczas w szczęśliwej nieświadomości w przekonaniu, że posiadam zestaw metryczny
do swojego nowego projektu 351OT. Okazało się inaczej.
To zestaw prezentowany zresztą w naszej galerii, nie przyszło mi do głowy przymierzyć go do zbiornika.
Bo okazał się... calowy 1/2"

Ale do sedna.
Ma ktoś wiedzę, spotkał się: czy w modelach 201/251 OS/OSL występowała armatura calowa?
Wiemy, że w przypadku dyżych OSLek, tak było i zmiana nastąpiła około 35/36 roku.
Ale czy ma ktoś zbiornik starej wersji (miałem ale nie zmierzyłem) najlepiej z klapką,
żeby zweryfikować tą wiedzę??

[Spiker]

Skoro dla dużych OSL jest pewność kiedy zmieniono calowy kranik na metryczny ... to proponuję odszukać katalogowe numery części i przez analogię wysnuć wnioski co do małych OSL. Założenie jest oczywiście takie, że typ kranika, czyli "Everbest z trójkątną pokrętką" jest taki sam w całej rodzinie S/OS/OSL.

Analiza "dużych OSL":
- W pierwszym roczniku (1932-gim) kranik modelu 501 OS miał numer katalogowy 57 294 a śruba w drugiej połówce zbiornika 57 482. Takie same numery katalogowe są we wczesnym 351 S. Można więc założyć, że były to części armatury calowej.
- W 1934-tym zmieniono zbiornik pozostawiając klapkę, a w 1935-tym zmieniono korek na bagnetowy. kolejna zmian zbiornika była w 1936-tym. Nie ma jednak wciąż wzmianki o kraniku (jest w 1936-tym tylko wzmianka o nowej nakrętce kranika 55 880, która pozostaje do 1938-go co najmniej a więc jest domyślnie metryczna).
- Katalog 351/501 OSL z roku 1938-go podaje już numer kranika 97 095 a śruby 97 093. Te części były już z pewnością metryczne.
- Katalog zbiorczy 501 OS/OSL z 1941-go roku, który zawiera wzmianki o wcześniejszych zmianach podaje wprost (strony 134 i 135), że zbiornik paliwa z gwintami calowymi ("Ablaufstutzen mit Zoll-Gewinde") miała jeszcze seria 4, a zbiornik paliwa "Ablaufstutzen mit metrisch. Gewinde" (w tym kranik 97 095) wszedł od serii 5, czyli od numeru ramy 1 025 880 i numeru silnika 230 457, czyli około 1936-go. Obydwa wspomniane zbiorniki 4-tej i 5-tej serii są opisane jako "mit durchgepraegten Federn" a wiec już z przetłaczanymi bokami, wcześniejsze gładkie zbiorniki miały wyloty calowe niewątpliwie. W tym samym momencie wprowadzono metryczny kranik olejowy. Wówczas gwinty metryczne dostała też kierownica Amal z osprzętem. Wszedł tez metryczny gaźnik (1 023 803/229 466). Od 5-tej serii z 1936-go "odcalowienie" było więc kompleksowe (oprócz rozmiaru opon i niektórych kulek łożyskowych).

A teraz trzeba zaglądnąć do katalogu "małych OSL":
- W katalogu 201 OS z listopada 1935 jest już nakrętka 55 880 mocująca rurkę paliwową do kranika. Ale wciąż figuruje kranik 57 294 a śruba 57482
- Katalog wspólny dla wszystkich "małych" OSL z kwietnia 1937 pokazuje, że metryczny kranik 97 095 i metryczna śruba 97 093 wchodzą w małych OSL wraz ze zmodernizowanym zbiornikiem paliwa od pojazdu nr 1 030 529/241 530 (patrz strona 320 katalogu). Do kompletu jest wspomniana drobnozwojowa nakrętka 55 880 (Nawiasem mówiąc jaki jest w niej gwint - wie ktoś?)

Można więc wysnuć wniosek, że wytwórnia NSU wprowadziła metryczną armaturę w tym samym czasie we wszystkich modelach OSL, w roku 1936-tym. Mając oryginalny numer ramy można bezsprzecznie określić czy dany pojazd miał już metryczny, czy jeszcze calowy kranik. Dotyczy to także 351 OT będącego w zainteresowaniu kol Skrzydlatego (wspomniana strona katalogu ma w nagłówku "und 351 OT").

Zgadzacie się?

P.S.: Chyba wiem co nurtuje Skrzydlatego. Czyżby ten zapis w wykazie roczników, który by świadczył, że wszystkie 351 OT zaliczają się już do przedziału po wprowadzeniu metrycznej armatury zbiornika paliwa?:
351 OT od XI 36 1032841-1036833
Wówczas posiadany "calowy" zestaw armatury byłby nieprzydatny. No, chyba, ze chcesz zastosować zbiornik 251 sprzed zmiany w listopadzie 1936.

[skrzydlaty]

- W pierwszym roczniku (1932-gim) kranik modelu 501 OS miał numer katalogowy 57 294 a śruba w drugiej połówce zbiornika 57 482. Takie same numery katalogowe są we wczesnym 351 S. Można więc założyć, że były to części armatury calowej

Jeśli faktycznie nr57 482 - oznacza armaturę calową, to pewne jest, że przy zbiorniku gładkim z korkiem z klapką (Nr 90 981) występował
ten właśnie kranik.
Nie mam w żadnym katalogu wymienionego zbiornika 'głądkiego' z korkiem na bagnet - w związku z tym nie wiem, ale przypuszczam, że powinien mieć jeszcze gwinty calowe.
Natomiast zbiornik z tłoczonymi bokami występował w dwóch wersjach Nr 96870 - prawdopodobnie 'calowy' i Nr 97800 na pewno metryczny.

Pozostaje pytanie w którym momencie nastąpiła zmiana armatury z calowej na metryczną.
Raczej na pewno było to w 1936 roku, podobnie jak w dużych OSLkach.
Czy listopadowy OT już się łapał na metryczny kranik, tego na tą chwilę nie mogę powiedzieć na sto procent - ale można przypuszczać, że tak.
Gdyż OT zaczyna się od nr 1 033 224, czyli dalej niż podany przez Spikera model zmianowy 1 030 529/241 530

[Spiker]

Trafne wnioski Piotrze. Zarówno w małych jak i dużych OSL przetłaczany na bokach zbiornik występował w dwóch wersjach: calowej i metrycznej. W katalogu zbiorczym 501 OSL z 1941-g są wręcz takie bezpośrednie opisy. Zarówno dla małego jak i dla dużego OSL są konkretne numery pojazdu od którego wprowadzono metryczny kranik. Tak więc sprawa jest ewidentna. I ewidentnie w 351 OT nie było juz kraników calowych. Dlaczego tak stanowczo twierdzę? Przy mniej szacownych wschodnich matkach można by gdybać, że "w okresie przejściowym montowano co było w magazynach", ale nieprawdopodobne jest to u systematycznych przedwojennych Niemców. Nie od parady w każdym katalogu piszą o konieczności podania numeru ramy przy zamawianiu części.

[mieteknsu1]

Kranik calowy (G 1/4") ma numer katalogowy 57294
Łącznik calowy ma numer katalogowy 56960
Śruba łącznika ma numer katalogowy 57482

Kranik metryczny (M 14x1,5) nr. katalogowy 97095
Łącznik 97335
Śruba 97093

[skrzydlaty]

Jeszcze dla uzupełnienia wymiar gwintu G1/4